Bij een normale, gekoelde opslag van voedingsmiddelen veroorzaakt de zuurstof uit de atmosfeer ongewenste veranderingen: uitdroging, verlies van natuurlijk aroma, smaak- en kleurverandering en niet te vergeten verlies van versheid. Vacuümverpakken verhindert contact met lucht, waardoor het voedsel zijn kwaliteit veel langer zal behouden. Een tweede voordeel van deze conserveringsmethode ligt in de voedselverwerking. Verhitting onder vacuüm gevolgd door afkoelen vermindert de groei van micro-organismen (bacteriën, schimmels en gisten). Het voedsel wordt gepasteuriseerd zonder smaakbederf en risico van verontreiniging.
Langer houdbaar
Vacuümverpakken leidt dus tot een langere houdbaarheid in termen van geur, smaak en versheid en voorkomt gewichtsverlies door uitdroging. Daardoor kunnen grotere hoeveelheden worden ingekocht tegen een lagere prijs per eenheid product. Omdat de producten goed zijn opgesloten in de verpakking, blijft de koeling in de winkel langer schoon, zodat deze minder vaak gereinigd hoeft te worden. Bij het bewaren van vlees onder vacuüm is een extra voordeel dat het rijpingsproces gewoon doorgaat, hetgeen de malsheid bevordert.
Het vacumeren kan eventueel gevolgd worden door begassen, het toevoeren van voedingsgas nadat de lucht is verwijderd. Op een vacuümverpakt product staat een hoge druk (1 kgf per cm²), wat bij kwetsbare producten problematisch is. In zo'n geval worden de producten met stikstof, koolzuurgas of een mengsel (gangbaar is 70% stikstof en 30% kooldioxide) begast.
Ook non-food
Opm.: het vacuumverpakken vindt met name plaats in de Food-sector; de technologie wordt echter ook toegepast voor non-food producten in onder andere de elektronica, farmaceutische en textielindustrie.
In dit dossier behandelen we echter alleen de food-toepassingen.
